دانشجویان دانشگاه Trabzon به منظور تسهیل فرآیند یادگیری دانشآموزان نابینا، تابلوهای صوتی، برجسته و به خط بریل طراحی کردهاند.
دانشجویان سال سوم رشته آموزش مطالعات اجتماعی دانشکده آموزش فاتح، در چارچوب درس طراحی مواد آموزشی که توسط پروفسور دکتر ابرو دمیرجیاوغلو از اعضای هیأت علمی گروه آموزش مطالعات اجتماعی تدریس میشود، کار بر روی تبدیل مفاهیم انتزاعی به دادههای ملموس را آغاز کردند.
این دانشجویان دانشگاهی با تبدیل واحدهای درسی برنامه درسی مطالعات اجتماعی دوره راهنمایی به تابلوها و کتابهای داستانی در دسترس برای همه، با استفاده از شرحهای برجسته و کیوآرکد به همراه الفبای لاتین و بریل، هدفشان برقراری عدالت آموزشی است.
دکتر دمیرجیاوغلو به خبرنگار آناتولی گفت: «این کار را زمانی شروع کردیم که متوجه شدیم دانشآموزان نابینا به همان اندازه دیگر دانشآموزان نسبت به محتوای کتاب مطالعات اجتماعی مسئول هستند.»
وی با اشاره به اینکه دسترسی یکسان همه دانشآموزان یک کلاس به امکانات، همیشه به معنای برابری کامل نیست، گفت: «مطالعات اجتماعی درسی است که رویدادهای تاریخی، نقشهها و جهتها و بسیاری از موضوعات انتزاعی دیگر را توضیح میدهد. این درس را تنها نمیتوان با خواندن یا فقط با توضیح شفاهی و به صورت شنیداری آموزش داد. نقطه شروع ما این بود که ‹برای این دانشآموزان چه میتوانیم بکنیم›.»
دمیرجیاوغلو با بیان اینکه دانشجویان مواد آموزشی متناسب با نیازهای نابینایان طراحی کردهاند، ادامه داد: «آموزش تنها به معنای یادگیری در کلاس درس تحت شرایط یکسان نیست. بلکه فراهم کردن امکان دسترسی کودکان به آموزش از طریق تولید مواد آموزشی است که نیازهای هر دانشآموز را در نظر گرفته و آنها را نادیده نمیگیرد. ما معتقدیم که به همراه دانشجویانمان در این امر موفق بودهایم.»
وی در خصوص اهمیت رشته آموزش مطالعات اجتماعی نیز گفت: «آموزش مطالعات اجتماعی در واقع رشتهای است که آینده ترکیه را شکل میدهد. چرا که ما معلمانی را با آگاهی از شهروندی پرورش میدهیم و از این طریق دانشآموزانی را تربیت میکنیم که کشور، میهن و ملت خود را میشناسند. من این رشته را بسیار مهم میدانم. بنابراین، وقتی دانشجویان ما در آینده مشغول تدریس به دانشآموزان خود هستند، تشخیص دانشآموزانی با چنین نیازهای ویژه و توسعه مواد آموزشی مناسب برای آنها، از نظر درس من نیز فوقالعاده اهمیت دارد.»
وی افزود که این کار انجام شده در درس را به صورت یک پروژه به مؤسسه توبیتاک ارائه خواهند کرد و مواد تولید شده به مدارس دارای دانشآموز نابینا ارسال خواهد شد تا میزان اثربخشی آن در فرآیند یادگیری سنجیده شود.
دمیرجیاوغلو با اشاره به مطالعات جامع وزارت آموزش ملی درباره مواد یادگیری گفت: «به لطف موادی که اینجا تولید شده، کودک نابینا این حس را خواهد داشت که ‹من هم میتوانم یاد بگیرم›. و این از نظر ما مهمترین چیز است.»
«از عناصر برجسته استفاده کردیم و عناصر بصری و شنیداری اضافه کردیم»
سراپ بکار، دانشجوی رشته آموزش مطالعات اجتماعی دانشکده آموزش فاتح دانشگاه ترابزون نیز توضیح داد که این پروژه پس از تفکر طولانی درباره چگونگی انتقال مفاهیم انتزاعی به دانشآموزان نابینا شکل گرفته است.
بکار با اشاره به اینکه در حین طراحی، چشمان خود را میبستند و با ایجاد همدلی، امکان انتقال مفهوم توسط تابلو را آزمایش میکردند، گفت: «در توسعه مواد آموزشی از عناصر برجسته استفاده کردیم و عناصر بصری و شنیداری اضافه کردیم. با افزودن عناصر لمسی سعی کردیم یک ترکیب ایجاد کنیم. هدف ما برداشتن آن مانع بین دانشآموز نابینا و دانشآموز بینا بود. امیدوارم این کار مفید بوده باشد.»
وی با بیان اینکه این درس از نظر ایجاد آگاهی مشارکت مثبتی برایش داشته است، گفت: «متوجه شدم که ممکن است در کلاس من دانشآموز نابینایی حضور داشته باشد. آموختم که میتوانم ماده آموزشی تهیه کنم که با لمس کردن و از طریق شنیداری، متناسب با علاقه او مشارکت ایجاد کند. اکنون در چارچوب این درس میدانم که با توجه به علایق کودک چه کاری میتوانم انجام دهم.»
دوغوکان توپراک، یکی دیگر از دانشجویان نیز خاطرنشان کرد که هنگام قدم گذاشتن در حرفه معلمی، این دانش و تجربه کسب شده در این درس را برای دانشآموزان خود به کار خواهد گرفت.

