اقامت خانواده دانشجو در ترکیه ۲۰۲۶ | شرایط، مدارک و ویزای همراه (پدر، مادر و همسر)

آیا خانواده دانشجو هم می‌توانند به همراه دانشجو در ترکیه اقامت داشته باشند؟

یکی از مهم‌ترین عواملی که ترکیه را به محبوب‌ترین مقصد مهاجرت تحصیلی برای ایرانیان تبدیل کرده است، نزدیکی فرهنگی و مسافتی، و مهم‌تر از همه، امکان همراهی خانواده با دانشجو است. وقتی فرزندی برای تحصیل در ترکیه راهی این کشور می‌شود، یا زمانی که یک فرد متأهل برای مقاطع ارشد و دکتری از دانشگاه‌های استانبول پذیرش می‌گیرد، بزرگترین دغدغه، نحوه دریافت اقامت برای اعضای خانواده (پدر، مادر، همسر و فرزندان) است.

خبر خوب این است که در قوانین اداره مهاجرت ترکیه (Göç İdaresi)، راهکارهای قانونی متعددی برای دریافت «اقامت همراه دانشجو» پیش‌بینی شده است. اما در سال ۲۰۲۶، با توجه به تغییرات و سخت‌گیری‌های جدید در صدور اقامت‌های توریستی، شناخت دقیق مسیرهای قانونی از اهمیت حیاتی برخوردار است. شرایط اقامت برای “پدر و مادر” با شرایط اقامت برای “همسر” کاملاً متفاوت است. در این مقاله جامع و تخصصی از دپارتمان حقوقی و مهاجرتی ترک گشت، تمام روش‌های قانونی، هزینه‌ها و مدارک لازم برای بردن خانواده به ترکیه را به صورت گام‌به‌گام بررسی خواهیم کرد.

بررسی انواع اقامت همراه دانشجو بر اساس نسبت خانوادگی

برای پاسخ دقیق به این سوال، باید اعضای خانواده را به سه دسته کاملاً مجزا تقسیم کنیم. قانون ترکیه برای هر کدام از این دسته‌ها، مسیر متفاوتی را تعریف کرده است:

دسته اول: اقامت همسر و فرزندانِ دانشجوی متأهل (اقامت خانوادگی – Aile İkamet İzni)

اگر شما متأهل هستید و توانسته‌اید از یکی از دانشگاه‌های ترکیه (چه دولتی و چه خصوصی) پذیرش تحصیلی بگیرید و کارت اقامت دانشجویی (Öğrenci İkamet İzni) دریافت کنید، قانون ترکیه به شما اجازه می‌دهد که به عنوان «حامی» (Destekleyici)، برای همسر قانونی و فرزندان زیر ۱۸ سال خود درخواست اقامت بدهید.

• نوع اقامت: اقامت خانوادگی (Aile İkamet İzni).
• مدت زمان اقامت: اعتبار این اقامت دقیقاً معادل اعتبار کارت اقامت دانشجوییِ شما صادر می‌شود و هر سال همراه با آن تمدید می‌گردد.
• شرایط ویژه: این اقامت به همسر شما اجازه نمی‌دهد که به صورت خودکار در ترکیه کار کند (برای کار باید مجوز کار Çalişma İzni بگیرد)، اما فرزندان زیر ۱۸ سال شما می‌توانند با این کارت، بدون نیاز به دریافت ویزای تحصیلی مجزا، در مدارس دولتی یا خصوصی ترکیه ثبت‌نام کرده و به صورت رایگان درس بخوانند.

دسته دوم: اقامت پدر و مادرِ دانشجوی بالای ۱۸ سال (دانشجویان دانشگاه)

اینجا دقیقاً همان نقطه‌ای است که بسیاری از موسسات نامعتبر به خانواده‌ها اطلاعات غلط می‌دهند!

نکته حقوقی بسیار مهم: در قوانین ترکیه، اگر فرزند شما بالای ۱۸ سال سن داشته باشد و به عنوان دانشجو وارد دانشگاه (مقطع کارشناسی، پزشکی، ارشد یا دکتری) شود، او از نظر قانونی یک فرد بالغ و مستقل شناخته می‌شود. بنابراین، پدر و مادر نمی‌توانند از طریق اقامت دانشجویی فرزندشان، اقامت خانوادگی (Aile) بگیرند.

اما نگران نباشید! این بدان معنا نیست که والدین نمی‌توانند در کنار فرزندشان باشند. پدر و مادر برای اقامت در ترکیه باید به صورت مستقل برای انواع دیگر اقامت (مثل اقامت توریستی با اجاره ملک، یا اقامت با خرید ملک) اقدام کنند که در بخش‌های بعدی این مقاله به طور مفصل راهکارهای قطعی آن را توضیح داده‌ایم.

دسته سوم: اقامت پدر و مادرِ دانش‌آموز زیر ۱۸ سال (مدارس ترکیه)

اگر فرزند شما زیر ۱۸ سال سن دارد و قصد دارید او را در یکی از مدارس بین‌المللی، خصوصی یا دولتی ترکیه ثبت‌نام کنید، شرایط کاملاً متفاوت و به نفع شماست.

• نوع اقامت: بر اساس قانون، در صورتی که دانش‌آموز زیر ۱۸ سال در مدرسه‌ای در ترکیه ثبت‌نام کند، مادر می‌تواند به عنوان “کفیل و سرپرست”، اقامت توریستی یک ساله (و قابل تمدید تا زمان پایان تحصیل فرزند) دریافت کند.
• البته برای پدر، دریافت این نوع اقامت کمی دشوارتر است و معمولاً به یکی از والدین (ترجیحاً مادر) این اقامت اعطا می‌شود، مگر اینکه پدر از طریق خرید ملک یا ثبت شرکت اقدام کند.

راهکارهای قطعی اقامت برای پدر و مادر دانشجو در سال ۲۰۲۶

همان‌طور که گفتیم، والدین دانشجویان بالای ۱۸ سال باید اقامت مستقل بگیرند. با توجه به قوانین سال ۲۰۲۶ اداره مهاجرت ترکیه، دو راهکار اصلی پیش روی شماست:

راهکار اول: اقامت توریستی یک‌ساله از طریق اجاره ملک (Kısa Dönem İkamet İzni)

تا چند سال پیش، هر فردی با اجاره یک آپارتمان در ترکیه می‌توانست اقامت یک‌ساله بگیرد. اما در سال ۲۰۲۶ قوانین به شدت تغییر کرده است.

• وضعیت فعلی: دریافت اقامت با اجاره‌نامه (برای بار اول) در بسیاری از محله‌های استانبول و شهرهای بزرگ لغو شده یا با سخت‌گیری و ریجکتی بالایی همراه است (طرح محله‌های ممنوعه).
• چگونه موفق شویم؟ برای اینکه پدر و مادر بتوانند با اجاره ملک اقامت بگیرند، تیم حقوقی ترک گشت آپارتمان‌هایی را در «محله‌های مجاز و باز» برای شما اجاره می‌کند. همچنین، والدین باید یک حساب بانکی در ترکیه افتتاح کرده و تمکن مالی قوی (نشان دادن مبلغی در حساب بانکی که ثابت کند می‌توانند هزینه‌های یک سال زندگی خود را بدون کار کردن در ترکیه تامین کنند) ارائه دهند. علاوه بر این، ارائه یک «توریست پلن» قوی در روز مصاحبه (Rendevu) شانس قبولی والدین را به شدت بالا می‌برد.

راهکار دوم: خرید ملک در ترکیه؛ گزینه طلایی، تضمینی و بدون استرس (Tapu İkamet İzni)

اگر از نظر بودجه مشکلی ندارید، بهترین، امن‌ترین و پرسودترین راه برای حضور در کنار فرزندتان در ترکیه، خرید ملک است. با خرید ملک، شما دیگر نیازی به التماس به اداره مهاجرت برای تمدید اقامت توریستی ندارید.

• قانون ۲۰۲۶: بر اساس قوانین جدید، اگر ارزش کارشناسی ملک خریداری شده (Ekspertiz Raporu) حداقل ۲۰۰,۰۰۰ دلار آمریکا باشد، به خریدار (پدر یا مادر)، همسرِ او، و تمام فرزندان زیر ۱۸ سال آن‌ها به صورت تضمینی اقامت ملکی (Taşınmaz Mal İkamet İzni) داده می‌شود.
• مزیت بزرگ: این اقامت هر ساله به راحتی و بدون ریسک ریجکتی تمدید می‌شود. همچنین شما با یک تیر دو نشان می‌زنید: هم در کنار فرزند دانشجوی خود زندگی می‌کنید و هم در بازار پررونق املاک استانبول یک سرمایه‌گذاری ارزی قدرتمند انجام داده‌اید. فرزند شما نیز می‌تواند به جای پرداخت هزینه‌های سنگین خوابگاه، در خانه خودتان زندگی کند.

(برای آشنایی با پروژه‌های ملکی مناسب برای اخذ اقامت، حتماً به بخش معرفی و فروش پروژه‌ها در ترکیه در سایت ترک گشت سر بزنید).

💡 جدول مقایسه روش‌های اقامت والدین در ترکیه (۲۰۲۶)

مدارک لازم برای دریافت اقامت همراه (همسر و فرزندان) در سال ۲۰۲۶

اگر شما دانشجو هستید و می‌خواهید برای همسر و فرزند زیر ۱۸ سال خود اقامت خانوادگی (Aile) بگیرید، باید مدارک زیر را در روز راندوو (مصاحبه) به اداره مهاجرت ارائه دهید:

مدارک مربوط به حامی (دانشجو):

1. کپی کارت اقامت دانشجویی (کیملیک) معتبر.
2. گواهی اشتغال به تحصیل (Öğrenci Belgesi) به‌روز و دارای بارکد.
3. گواهی عدم سوءپیشینه از ترکیه (Adli Sicil Kaydı) که از سیستم E-devlet قابل دریافت است.
4. بیمه سلامت معتبر که تمام اعضای خانواده را پوشش دهد.
5. اثبات تمکن مالی (گردش حساب بانکی) که نشان دهد دانشجو توانایی تامین هزینه‌های همسر و فرزند را دارد.
6. سند اجاره‌نامه نوتر شده (تایید شده در دفترخانه) یا سند ملکی به نام دانشجو.

مدارک مربوط به همراهان (همسر و فرزند):

1. اصل و کپی پاسپورت‌ها (با حداقل ۶ ماه اعتبار).
2. چهار قطعه عکس بیومتریک تمام‌رخ.
3. سند ازدواج (عقدنامه): باید ترجمه رسمی شده، مهر دادگستری و وزارت امور خارجه ایران را داشته باشد و توسط کنسولگری ترکیه در ایران یا سفارت ایران در ترکیه آپوستیل (Apostille) شده باشد. (بدون آپوستیل هیچ سندی در ترکیه پذیرفته نیست).
4. شناسنامه فرزندان: با ترجمه رسمی و مهر آپوستیل جهت اثبات رابطه فرزندی.
5. فرم راندوو پرینت شده از سایت اداره مهاجرت.
6. رسید واریز هزینه‌های حق خاک و هزینه صدور کارت.

هزینه‌های دریافت اقامت همراه در ترکیه چقدر است؟

هزینه‌های دریافت اقامت برای خانواده شامل موارد دولتی و خدماتی است که به صورت سالانه پرداخت می‌شود. (مبالغ زیر به صورت تقریبی برای سال ۲۰۲۶ برآورد شده‌اند):

• مالیات حق خاک (Harç Bedeli): برای اتباع ایرانی، هزینه حق خاک برای اقامت یک‌ساله حدود ۸۰ دلار آمریکا است (که معادل لیری آن در اداره مالیات واریز می‌شود).
• هزینه صدور کارت فیزیکی (Kart Bedeli): در سال ۲۰۲۶ این مبلغ حدود ۵۶۰ لیر ترکیه است.
• بیمه سلامت خصوصی (Özel Sağlık Sigortası): یکی از الزامات قطعی برای هر فرد بین ۱۸ تا ۶۵ سال است. هزینه بیمه بسته به سن همسر یا والدین متغیر است و معمولاً برای یک فرد ۳۰ ساله حدود ۳,۰۰۰ تا ۵,۰۰۰ لیر و برای والدین (بالای ۵۰ سال) بین ۶,۰۰۰ تا ۱۰,۰۰۰ لیر در سال است. (افراد زیر ۱۸ سال و بالای ۶۵ سال الزامی به ارائه بیمه خصوصی ندارند).
• هزینه‌های نوتر و ترجمه: تایید اجاره‌نامه در دفترخانه (نوتر) و ترجمه رسمی عقدنامه و شناسنامه‌ها حدود ۳,۰۰۰ تا ۴,۰۰۰ لیر هزینه در بر خواهد داشت.

به طور کلی، بودجه لازم برای امور اداری دریافت اقامت هر یک از اعضای خانواده (بدون احتساب هزینه اجاره خانه)، حدود ۲۵۰ تا ۳۵۰ دلار در سال خواهد بود. (جهت اطلاع از مخارج روزمره، حتماً مقاله هزینه زندگی دانشجویی در ترکیه ۲۰۲۶ را مطالعه فرمایید).

Advertisement

توصیه‌های طلایی برای جلوگیری از ریجکت شدن اقامت خانواده

با توجه به حجم بالای تقاضا، اداره مهاجرت ترکیه در بررسی پرونده‌ها بسیار سخت‌گیر شده است. برای جلوگیری از رد شدن درخواست (ریجکتی) والدین یا همسر، حتماً به این ۴ نکته طلایی توجه کنید:

1. انتخاب محله درست برای اجاره ملک: اگر قصد خرید ملک ندارید و می‌خواهید خانه اجاره کنید، پیش از امضای قرارداد مطمئن شوید که آن محله جزو “مناطق ممنوعه” (Kapalı Mahalleler) برای ثبت آدرس اتباع خارجی نباشد. در مناطقی مثل اسنیورت، فاتیح یا بخش‌هایی از شیشلی، صدور اقامت با اجاره‌نامه کاملاً متوقف شده است. تیم املاک ترک گشت امن‌ترین محله‌ها را به شما معرفی خواهد کرد.
2. قرارداد اجاره اصولی: قرارداد اجاره باید حتماً در حضور صاحب‌خانه و در دفتر اسناد رسمی (Noter) تنظیم و تایید شود. اجاره‌نامه‌های دستی فاقد اعتبار هستند.
3. افتتاح حساب بانکی: داشتن حساب بانکی فعال در ترکیه (مثلاً زراعت بانک یا ایش بانک) و واریز مبالغ منظم به آن، نشان‌دهنده توانایی مالی خانواده است و افسر اداره مهاجرت را متقاعد می‌کند که شما برای کار سیاه وارد ترکیه نشده‌اید. ما در مقاله افتتاح حساب بانکی در ترکیه این پروسه را کامل توضیح داده‌ایم.
4. تکمیل بی‌نقص فرم‌ها: هرگونه تناقض در فرم‌های راندوو (مثل اشتباه در ثبت آدرس، نوع بیمه یا نام والدین) منجر به صدور برگه رفع نقص یا ریجکتی مستقیم می‌شود. انجام این کار را به متخصصین بسپارید.

خدمات تخصصی «ترک گشت» برای اقامت و اسکان خانواده دانشجو

ما در مجموعه ترک گشت به خوبی می‌دانیم که تمرکز دانشجو باید ۱۰۰ درصد روی تحصیل، قبولی در آزمون‌ها و پاس کردن دروس دانشگاهی باشد. درگیری با پیچ‌وخم‌های اداره مهاجرت، پیدا کردن خانه مناسب و ترس از ریجکتی، می‌تواند آسیب جدی به آینده تحصیلی دانشجو وارد کند.

دپارتمان خدمات VIP ترک گشت، پکیج کاملی را برای آرامش خاطر خانواده‌ها طراحی کرده است:

• مشاوره حقوقی رایگان: بررسی شرایط سنی فرزند و والدین برای انتخاب بهترین نوع اقامت (توریستی، ملکی یا خانوادگی).
• خدمات اسکان و املاک: جستجوی آپارتمان‌های امن، نزدیک به پردیس دانشگاه و در محله‌های مجاز برای اخذ اقامت (چه برای اجاره و چه برای خرید).
• اخذ تضمینی کیملیک: پر کردن فرم‌های اداره مهاجرت، گرفتن وقت راندوو، ترجمه رسمی و آپوستیل مدارک، و همراهی وکیل ترک‌زبان ما با شما در روز مصاحبه در اداره گوچ (Göç İdaresi).
• خدمات جانبی: کمک به افتتاح حساب بانکی برای دانشجو و والدین، خرید ارزان‌ترین و معتبرترین بیمه درمانی، و ثبت‌نام آب، برق و گاز به نام شما.

ما خانواده شما را خانواده خود می‌دانیم. با خدمات ترک گشت، شما تنها کاری که باید بکنید، بستن چمدان‌ها و لذت بردن از زندگی در کنار فرزندتان در کشور زیبای ترکیه است.

جمع‌بندی

ترکیه یکی از معدود کشورهایی است که قوانین بسیار منعطف و انسان‌دوستانه‌ای برای حفظ بنیان خانواده در کنار دانشجویان بین‌المللی دارد. اگر شما متأهل هستید، همسر و فرزند شما بدون هیچ مشکلی می‌توانند با ویزای همراه (Aile) در کنار شما اقامت داشته باشند. اگر مجرد هستید و می‌خواهید پدر و مادر را با خود به ترکیه ببرید، اگرچه آن‌ها نمی‌توانند مستقیماً از ویزای دانشجویی شما استفاده کنند، اما راهکارهای اجاره ملک (با ارائه تمکن قوی) و یا خرید ملک (سرمایه‌گذاری امن)، مسیر را برای حضور همیشگی آن‌ها در کنار شما هموار کرده است.

دوری از خانواده دیگر بهانه‌ای برای چشم‌پوشی از تحصیل در برترین دانشگاه‌های خاورمیانه و اروپا نیست. برای بررسی شرایط اختصاصی خانواده خود و دریافت نقشه راه قطعی برای مهاجرت خانوادگی به ترکیه، همین امروز با کارشناسان حقوقی ترک گشت تماس بگیرید.

❓ سوالات متداول (FAQ)

۱. آیا مادر می‌تواند از طریق پذیرش تحصیلی فرزند ۲۰ ساله‌اش در ترکیه اقامت بگیرد؟

خیر. فرزند بالای ۱۸ سال در قانون ترکیه مستقل محسوب می‌شود و مادر نمی‌تواند به عنوان “همراه دانشجو” اقامت بگیرد. مادر باید به صورت مستقل از طریق اجاره ملک توریستی یا خرید ملک برای اخذ اقامت اقدام کند.

۲. آیا همسر دانشجو در ترکیه اجازه کار دارد؟

اقامت خانوادگی (Aile) به خودی خود اجازه کار (Çalışma İzni) محسوب نمی‌شود. اما همسر دانشجو با داشتن این اقامت، به راحتی می‌تواند در یک شرکت ترک استخدام شود و کارفرما برای او درخواست مجوز کار قانونی بدهد.

۳. آیا اقامت توریستی با اجاره ملک برای والدین در سال ۲۰۲۶ لغو شده است؟

لغوِ کامل نشده است، اما به شدت سخت‌گیرانه شده است. اگر والدین در محله‌های مجاز (خارج از لیست ممنوعه) خانه اجاره کنند و تمکن مالی بالایی در حساب بانکی نشان دهند، شانس دریافت اقامت یک‌ساله را خواهند داشت. با این حال، مطمئن‌ترین راه خرید ملک است.

۴. با چه مبلغ خرید ملک در ترکیه، اقامت والدین قطعی می‌شود؟

بر اساس قوانین جدید سال ۲۰۲۶، خرید ملکی که ارزش کارشناسی آن (در برگه اکسپرتیز) حداقل ۲۰۰,۰۰۰ دلار آمریکا باشد، اقامت ملکیِ تضمینی و قابل تمدید را برای خریدار، همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال او به همراه دارد.

۵. آیا فرزندان دانشجوی متأهل می‌توانند در مدارس ترکیه رایگان درس بخوانند؟

بله! در صورتی که پدر یا مادر اقامت دانشجویی داشته باشند و برای فرزند خود کیملیک (کارت اقامت) دریافت کنند، آن فرزند می‌تواند به صورت کاملاً رایگان در مدارس دولتی ترکیه ثبت‌نام کرده و تحصیل کند.

«در کنار خانواده بودن، مهم‌ترین چیزی است که به ما قدرت پرواز به سوی رویاهایمان را می‌دهد.» – والت دیزنی (تقدیم به خانواده‌های حامی و دلسوز، از طرف تیم ترک گشت)